Bùm! Nước hồ bắn tung tóe, đàn cá
hốt hoảng phóng chạy tứ tán, có con phóng lên mấy cánh bèo đang xô dạt ngả
nghiêng. Cột nước bật dựng lên cao đến lưng chừng núi, bắn tóe vào cánh rừng
già, làm ướt bàn cờ của nhị vị lão tiên. Nhị vị lão tiên tóc râu bạc phơ vẫn
ngồi bất động, phải chăng còn đang đắm chìm trong ván cờ thiên cổ? Hai con hạc
trắng trên lưng chừng núi vươn đôi cánh bay đi. Ông câu ngơ ngác nhìn quanh, tự
hỏi ai đang tâm gây cơn địa chấn phá hoại cảnh nhàn du của những kẻ lánh đời tìm
nơi thâm sơn cùng cốc u tịch để tu dưỡng thân tâm.
Tôi chứng kiến sự cố kinh hoàng của buổi sáng hôm đó với nụ cười thản
nhiên của tiểu tạo hóa nhìn tiểu thế gian xoay vần. Bởi cái sự cố ghê gớm trong
cảnh non bồng nước nhược kia chẳng qua chỉ do một trái đào buổi sớm rơi từ cành
cao xuống đúng ngay giữa cái hồ xinh xinh của hòn non bộ nho nhỏ do tôi tạo dựng
từ kỳ nghỉ hè năm ngoái.
Công
cuộc tạo dựng bắt
đầu từ một ý nghĩ giản dị và thực tế. Để làm lại cái quán của mạ, tui và chú
Mừng phải dọn dẹp một góc sân vườn. Cái góc sân vườn lổn nhổn gạch đá vậy mà
cũng lắm của cải thật! Nhiều những mẫu gỗ vụn của bàn ghế , giường tủ gãy, mảnh
chén đoại vỡ lẫn trong hàng ngàn cục gạch vỡ, những hòn đá ngả nghiêng đủ dạng.
Sống cùng những vật vô tri đó là cỏ dại, hoa dại, rêu xanh cùng những con bọ
cạp, con rết, con giun đất,…Cả một thế giới hoang phế đã bao nhiêu năm tháng
sống yên bình bỗng kinh hoàng trước cuộc biến thiên! Trong lúc xúc mọi thứ cũ kỹ
gọi chung là xà bần lên xe đem đổ vào một nơi nào đó ngoài thành phố, tôi bổng
chú ý tới một vài hòn đá có hình thù kỳ lạ và nẩy ra ý tưởng: giữ lại chúng để
khi nào rảnh làm một tiểu cảnh cũng hay! Thế là tui
có một hòn non bộ, một cảnh thiên thai cho riêng mình. Ban đầu chỉ là vài hòn đá
xếp đặt theo cái cách nhìn đầy cảm tính của tui, trông sao nhìn hay hay là được,
thế mà loay hoay vần đi vần lại mấy cục đá dưới cái nắng hè gay gắt của Huế mãi
vẫn chưa thấy “hay hay” như mong muốn. Mãi đến gần cuối kỳ nghỉ hè lên Huyền
Không Sơn Thượng chơi, được một nhà sư truyền cho mấy chiêu mới hoàn thành công
cuộc tạo tác gian nan của mình. Tui xếp đá theo thế Bích lập, Huyền nham bởi có
sẵn một hòn đá to, dáng thẳng, dựng đứng như một vách tường làm hòn chủ, và một
hòn khác trên đỉnh nhô ra như mái hiên. Thế rồi dần dần cây cỏ mọc lên, hẽm núi
nầy có một cây si cổ thụ, mé hồ nước kia có bụi trúc thủy tùng thanh tú, ven
những khe suối có rêu cẩm vân xanh rờn. Trên một vùng mây nước hữu
tình đó, con người đã đến. Xa xa nơi lưng chừng núi, bên cạnh tòa tháp cổ, có hai ông tiên râu
tóc bạc phơ ngồi đánh cờ trong tư thái ung dung nhàn hạ. Bên bờ nước, ông câu ngồi im như
tượng. Ông đi câu “đợi thời” hay chăng mà không biết rõ “Cá đâu đớp động dưới
chân bèo”(*)? Ở chỗ hẹp của hồ có nhịp cầu nho nhỏ bắt qua, dù chưa có “tơ liễu”
nhưng trông cũng thơ mộng lắm. Dưới hồ nước trong veo đàn cá tung tăng bơi lặn, thi thoảng đớp
động mấy đám bèo trôi dật dờ. Nhìn ánh phản chiếu mặt hồ thấy có từng đám mây
trắng nhẹ trôi nghĩ tới câu thơ “Trâu qua bước lại thăm thẳm lưng trời”(**)mà
cảm khái. Chỉ trong một vết chân trâu nước đọng đã nhìn thấy cả bầu trời, huống
chi ta có cả một cái hồ mênh mông giữa tư bề núi non!
Cả một thế giới tĩnh tại và êm đềm trôi qua trong nắng sớm, dưới bóng chiều như
một giấc mơ giữa ngày, một cõi mộng giữa phố phường lao xao. Một nơi “bình an
cho tim mềm”. Cái cảnh thiên thai thơ mộng đó được dựng nên chỉ từ những hòn đá
bỏ đi trong một góc vườn đầy cỏ dại.
Buổi sáng yên tĩnh ngồi bên
hòn non bộ chợt nghĩ : sao ta không sắp đặt những ngổn ngang gạch đá, cỏ dại của
cõi tâm để dựng lên một nơi chốn an lạc cho chính mình nhỉ? Rhum ui, hãy khởi sự đi
thôi! thanhdalat 27.2.2012
Hạnh
phúc à? Biết nói gì hơn là cười ruồi. Anh đáp lại:
-Happy
new year!
Chúc?
Lại là lời chúc giao đãi! Mỗi một năm mình nhận được đến trăm lời chúc đủ loại
rồi. tính sơ sơ đến bây giờ là mấy chục ngàn lời chúc dành tặng cho mình rồi
nhỉ? Từ những lời chúc tươi thắm hy vọng thuở xuân xanh tươi nõn đến những lời
chúc nhạt sắc phai hương của mùa thu lá rơi vàng…
Những
lời chúc đã phai màu.
Happy
new year. Lời chúc này chị đã nghe hơn trăm lần. Sáo quá! Sao anh không gởi
những lời chúc của riêng anh nhỉ? Những lời chúc thực tế, chẳng hạn như…Chị
nghĩ thoáng qua: Chúc mình mau chóng có ….chồng! Chỉ là ý nghĩ thôi nhưng nàng
cũng đỏ mặt. Thật ra khi gõ những lời chúc cho anh, chị cũng đã nghĩ : chúc anh
mau chóng có vợ, nhưng ngại ngần vì thấy không thơ mộng văn vẻ chi hết. Cũng
khách sáo như anh, chị gõ:
-Chúc
anh ngủ ngon!
Ờ,
ngủ ngon!
Nếu
lời chúc có chút tác dụng trong thực tế thì anh đã không phải cậy đến tim sen
vỗ về, anh đã không hàng giờ trước máy tính để bay mênh mang qua các trang mạng
trên đôi cánh mỏi, anh đã không gầy đen như con quỷ như thế này.
-Chúc
em ngon giấc điệp!
Ôi
cái anh này nói năng cũng khéo nhỉ! Nói “ngon giấc điệp” chứ không nói “ngủ
ngon”! Viết blog mãi rồi cũng lên tay, có lắm cách diễn đạt. Lại học làm Trang
Tử nữa chứ! Nhưng anh ơi, nói cách chi cũng chỉ là lời thù tạc thôi vì anh với
tôi đều biết, không ít lần chúng ta thấy nhau lang thang trên mạng vào lúc 2, 3
giờ sáng. Anh đang phiêu du trên mây mộng tưởng, còn tôi cũng đang bơi trên
dòng sông ảo ảnh.
Thương
cho anh, thương cho tôi và những đêm hoang mạc.
-Thôi,
bye anh nhé!
-Bye,
bye.
Nhưng
họ vẫn ngồi yên, người này chờ người kia quay đi trước.
Hai
khung hình messenger yahoo vẫn còn chong chong mắt nhìn.
Anh
coi đồng hồ: 3 giờ sáng.
Anh
mở mấy trang báo mạng trong khi vẫn kiên nhẫn chờ chị quay đi trước khi đóng
trang messengger.
Bỗng
trên ô tin nhắn xuất hiện một dòng chữ của chị:
em
sẽ lên công tác pleku vào tuần tới. mong gặp anh
Đang
chống cằm đọc báo, anh bật dậy.
Cuộc
giao lưu trên mạng đang mở ra một trang mới! Trước mắt anh như đang hiện ra
những viễn cảnh thơ mộng, ngọt ngào...
Nhưng
anh bỗng thấy phân vân. Cái thế giới ảo mông lung sương khói và mong manh
dễ tan vào hư vô mà anh đang sống đã bắt đầu cuộc chuyển hóa sang thế giới thực
tại với bao điều phức tạp của tâm lý con người. Trong thế giới ảo ai cũng đẹp,
người ta trao nhau những gì êm ái nhất, những lời có cánh, người ta chia sẻ cho
nhau những tình cảm cao thượng, trông ai cũng đáng yêu đáng mến cả, nhưng còn
cuộc sống thực tế ? Anh đã từng chứng kiến những cảnh như thế này:
Hay
là ta hãy cứ sống mãi trong cái lung linh của thế giới ảo quen thuộc và yên ổn?
Một thế giới mà ta và người đều đeo mặt nạ, chỉ giao tiếp nhau qua con chữ, qua
những biểu tượng, tuy cũng có đủ thất tình lục dục nhưng nếu thấy bất an thì ta
sử dụng các công cụ tự vệ: Delete, sổ đen,… hoặc lặng lẽ rút vào bóng tối. Anh
rất tâm đắc câu nói của nữ sĩ Lipem: "THÀ CÓ MỘT TÌNH CẢM THẬT TRONG THẾ
GIỚI ẢO CÒN HƠN CÓ MỘT TÌNH ẢO NGOÀI ĐỜI THẬT".
Tuy
nghĩ thế nhưng anh không ngăn được một niềm vui đang nhẹ lan trong lòng mình. Anh mơ hồ hy vọng sẽ có được liều thuốc chữa lành những đêm hoang hoải. Ô! một ý tưởng viễn vông! Anh tự nhủ. Điều giản dị
là, ra giêng anh sẽ được gặp một người bạn mà anh đã gặp gỡ trên
mạng, đã trò chuyện, đã sẻ chia tâm tư qua những bài viết chân thành. Cùng bạn
tản bộ hoặc ngồi ở một góc quán cà phê nhìn ra núi đồi chập chùng mây nước,
buổi chiều sẽ thú vị biết bao. Ừ, chỉ vậy thôi cũng đủ cho ngày vui rồi.
"Giữ một khoảng cách vừa, để là thiên thu". Đúng thế, anh sẽ làm như
cách một nhân vật đã từng làm thế trong entry "Dã quỳ mấy
độ"(Đăng ở :
Anh
click biểu tượng khuôn mặt mỉm cườivà gõ dòng chữ:
Welcome
to Pleku and mr. Codon.
“Dán
thêm một đóa hoa hồng cho lãng mạn nhỉ”.
Anh
click thật mạnh vào đóa hoa hồng
-Úi
da!
Ngón
tay trỏ đau nhói. Thì ra đầu ngón tay anh trượt xuống chạm phải cái gai của hoa
hồng! Một giọt máu rỉ ra. “Tại mình vội vàng quá, chưa phải lúc để nghĩ đến hoa
hồng! ngón tay, bây giờ phải gởi tin nhắn cho nàng ngay thôi!”
Anh
ngẩng lên màn hình vi tính. Nhưng ô kìa! Trước mắt anh là đám mây trắng lững lờ
trôi qua.
Anh
mở choàng mắt. Bên ngoài khung cửa trời đã mờ sáng. Buổi sáng mồng một Tết!
Hoa ban hai bên con đường Trần Phú đã nở trắng
nhưng không đem lại trời xuân cho Dalat, trái lại dường như nó gợi nỗi thê
lương lạnh lẽo cho phố núi, nó rắc những miếng tuyết màu trắng không mấy hòa
hợp trên nền trời xanh nhiều mây, trên màu gạch của những tường nhà cao. Thao
đã nghĩ thế, và mừng thầm lúc ngồi cà phê phiếm đàm thấy vài người bạn
cũng có ý nghĩ như mình. Mà không riêng sắc hoa , lá cây ban cũng có màu
xanh cỏ úa chứ không mướt xanh như những lá cây mùa đông. Phải chăng người Đà
Lạt đã quá quen thân với sắc hoa mai anh đào mỗi độ xuân về nên không chịu nổi
những đổi thay?
Thao không muốn phân tích nhiều, anh chỉ thấy nhớ hoa
mai anh đào khi nhìn thấy sắc trắng hoa ban trên con phố này và những sắc
màu đỏ, tím, vàng chạy dọc những con phố khác. Anh thích gọi thành phố thân yêu
của mình bằng cái tên quen thuộc là “Xứ hoa anh đào” mà một bài hát nổi tiếng
đã khẳng định hơn là cái tên “Thành phố ngàn hoa” mới mẻ và lạ lẫm. Khúc
nhạc hòa tấu của entry này gợi cho anh lời ca quen thuộc: “Ai
lên xứ hoa đào, đừng quên mang về một nhành hoa…”.
Nhưng nói hoa anh đào thì có thể nhầm là hoa anh đào
bên Nhật Bản, phải nói đầy đủ tên của loài hoa của vùng cao Lâm Viên này: Mai
anh đào!
Theo lời những người bạn làm vườn thì mai anh đào là
loài hoa bản địa, sống ở vùng rừng núi quanh Đà Lạt. Vào năm 1935 mai anh đào
được chính quyền thành phố đem trồng dọc con dốc từ khu Hòa Bình xuống cầu Ông
Đạo và ở rạp chiếu bóng Ngọc Lan. Đặc điểm loại cây hoa này là thân có dáng đào
mận nhưng hoa thuộc loại hoa đơn 5 cánh giống hoa mai, vì “vừa mai vừa đào” nên
được gọi là mai anh đào.
Bên cạnh mai anh đào, thành phố Đà Lạt còn có loài hoa
anh đào từ Nhật Bản đem sang từ năm 1964 và đào Nhật Tân (Hà Nội) được ông Mười
Lời mang về và lai tạo với giống đào địa phương. Thao nghĩ “màu hoa đào như môi hồng người mình yêu ” trong bài
hát “Ai lên xứ hoa đào” của Hoàng Nguyên là sắc màu của mai anh đào và anh đào
Nhật Bản.
Hoa anh đào nở
sớm ở một công viên ngoại ô thủ đô Tokyo
Mai anh đào - "vừa đào vừa
mai"
Thao rẽ xuống đường Hồ Tùng Mậu, đây là con đường dành
riêng cho mai anh đào. Cả một dãy dài thắm sắc hồng tím nhạt làm ấm
trời đông xứ lạnh. Anh sung sướng nhìn ngắm hoa đào như thể đang thả hồn
trong cái thế giới của Đà Lạt xưa, Đà Lạt của mộng mơ bảng lảng trong ký ức. Đà
Lạt ban sơ. Đà Lạt của mai anh đào thuần khiết chứ không phải Đà Lạt mimoza, Đà
Lạt phượng tím, phượng vàng và hoa ban gì khác sau này. Xen trong dãy hoa mai
anh đào cũng có vài cây hoa ban, nhưng ở dốc phố này, mai anh đào kiêu hãnh vươn
những cành hồng phai che khuất. Con phố như được viền hai bên bởi sắc
hồng phai kiều diễm. Hàng cây mai anh đào theo con dốc xuôi xuống hồ Xuân Hương
để gặp những cây mai anh đào mọc ven hồ. Ở đây mai anh đào mới thật sự phô diễn
vẻ thướt tha và duyên dáng của nàng. Có cô nàng nghiêng mình la đà soi bóng
nước khiến cho những chàng khách du đa cảm đâm ra lo sợ nàng sẽ rơi xuống mặt
nước phẳng lặng của hồ Xuân Hương.
Thao còn nhớ ngày đầu tiên anh phải lòng mai anh đào.
Cũng đã thật lâu rồi, hồi Thao mới lên Đà Lạt dạy Mỹ thuật trong một trường
trung học. Đó là một buổi sáng cuối đông ướt lạnh, cái lạnh đủ để người dân phố
núi ẩn mình trong áo dạ và khăn len. Thao đang chậm bước trong phòng học vừa để
mắt nhìn đám học trò trong một buổi thi học kỳ vừa nhìn mông lung ra cửa lớp.
Phòng học ở lầu 2, ở đây qua những ô của khung cửa chớp anh thấy được nền trời
xám nhạt và sắc xanh của những cành lá. Đó cũng là cách thư giãn của anh sau
những phút nghiêm nghị giám thị đám học trò. Cứ như thế, lặp đi lặp lại cho đến
gần cuối buổi thi. Bỗng Thao dừng bước sững sờ: trong um tùm xanh cành lá, một
sắc hồng phai pha tím nhạt thập thò góc khung cửa sổ. Cả một vùng không gian
khô khốc và lạnh lẽo của phòng thi bừng sáng và ấm áp hẳn lên. Tuy chưa biết
tên hoa em là gì nhưng không hiểu sao, Thao tin rằng mùa đông Đà Lạt đã thật sự
khép lại rồi và anh vừa có một người bạn thiết.
Em là “mai anh đào”.
Anh đào, cái tên đã thấp thoáng ẩn hiện trong lòng
Thao từ những ngày ở miền xuôi .
Ai lên xứ hoa đào
Đừng quên mang về một nhành hoa
Cho tôi bớt mơ mộng
Chiều chiều nhìn mây trôi...xa xôi...
Bây giờ Thao đã gặp em, thật éo le, trong một buổi coi
thi khô khan, căng thẳng, Thao là giám thị, em là cô học trò đi trễ, không dám
vào lớp, cứ thập thò e thẹn bên ngoài khung cửa sổ, đôi má ửng hồng.
Thao không biết hoa em nghĩ gì trong giây phút ấy,
nhưng Thao biết lòng mình đã xao xuyến lắm, từ đây, trên xứ lạnh này đã có một
cánh tay dắt anh vào xứ mộng. Những bức tranh của Thao vẽ từ đó hầu như khi nào
cũng có bóng hoa mai anh đào.
Cuối năm 2011
Năm nay mai anh đào nở muộn.
Trước Noel nửa tháng Thao đã thấy bên lề con dốc từ
khu Hòa Bình xuống cầu Ông Đạo có một cây mai anh đào đơm hoa, lác đác sắc hồng
như báo trước một mùa Anh Đào lộng lẫy trong những ngày lễ Giáng Sinh. Thế mà
ngờ đâu, sau đó vài ngày, một trận gió lớn và rét đậm tràn về thành phố như bứt
hết nụ hoa và làm đông cứng thân cành. Anh đào đứng chơ vơ với thân cành gầy
guộc lặng im nhìn Noel, rồi Festival trôi qua. Festival hoa Đà Lạt trôi qua mà
thiếu vắng hoa anh đào, quả là “phụ lòng khách du tìm đến thành phố mộng mơ”.
Càng buồn hơn, trong hội diễn văn nghệ đêm khai mạc và bế mạc Thao hoài công
chờ nghe những bài hát về loài hoa đặc trưng cho xứ anh đào. Thay vào đó chỉ có
những ca khúc mới hát về Mimoza, về những loài hoa khác, về thành phố ngàn
hoa,...Một chút an ủi trong đêm bế mạc là lúc Thao nghe bài hát “Đưa em tìm
động hoa vàng”.
Phải chăng mai anh đào còn dành hương sắc của mình cho
những ngày Tết Nhâm Thìn?
Thao mong như thế. Nhưng trong những ngày chờ xuân,
bỗng có một sắc hoa như bông tuyết xuất hiện.
Một sáng Chúa Nhật, đi lễ về, chạy xe dọc phố Trần
Phú, bỗng thấy cảnh trời xuân Tây Bắc trên thành phố. Hoa ban như ai rắc những
miếng bông tuyết trắng trên những cành cây khô, làm nền trời đông bớt phần tẻ
nhạt vì vắng bóng hoa anh đào. Tuy không hồng thắm ấm áp như mai anh
đào nhưng hoa ban cũng đem lại cho trời Đà Lạt một sắc xuân lạnh, cái lạnh nở
hoa. Mùa xuân với hoa ban gợi Thao nhớ mùa xuân trong truyện Kiều:
Cỏ non xanh tận chân trời,
Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.
Khi hoa anh đào chưa kịp đến thì hoa ban lặng lẽ cất
lời. Cũng là một sự sắp xếp kỳ diệu của thiên nhiên. Ngay lúc này đây, hoa ban
đang hiện diện với vẻ yêu kiều của cô gái miền trung du Tây Bắc, đang nở nụ
cười hoa trắng với phố núi Tây Nguyên, dù là nụ cười se lạnh. Thao thấy lòng
nhẹ vui dù lòng anh vẫn thầm mong thấy Đà Lạt hồng thắm sắc hoa anh đào trên
mọi con phố mỗi lúc xuân về và sung sướng được gọi tên thành phố là xứ hoa đào.
Hình như thêm một tuổi cái tâm mình cũng rộng rãi hơn,
nhẹ nhàng hơn...Thao chợt thấy ân hận với những ý nghĩ không mấy thân thiện với
hoa ban cuối năm trước. Thôi thì dừng xe lặng ngắm hoa ban thay cho lời xin lỗi
vậy.
