Xin lỗi hoa ban

·         Nguồn trích dẫn

·         Sửa

·         Xóa

Cuối năm 2010

Hoa ban hai bên con đường Trần Phú đã nở trắng nhưng không đem lại trời xuân cho Dalat, trái lại dường như nó gợi nỗi thê lương lạnh lẽo cho phố núi, nó rắc những miếng tuyết màu trắng không mấy hòa hợp trên nền trời xanh nhiều mây, trên màu gạch của những tường nhà cao. Thao đã nghĩ thế, và mừng thầm lúc ngồi cà phê phiếm đàm thấy vài người bạn cũng có ý nghĩ như mình. Mà không riêng sắc hoa , lá cây ban cũng có màu xanh cỏ úa chứ không mướt xanh như những lá cây mùa đông. Phải chăng người Đà Lạt đã quá quen thân với sắc hoa mai anh đào mỗi độ xuân về nên không chịu nổi những đổi thay?

Thao không muốn phân tích nhiều, anh chỉ thấy nhớ hoa mai anh đào khi nhìn thấy sắc trắng hoa ban trên con phố này và những sắc màu đỏ, tím, vàng chạy dọc những con phố khác. Anh thích gọi thành phố thân yêu của mình bằng cái tên quen thuộc là “Xứ hoa anh đào” mà một bài hát nổi tiếng đã khẳng định hơn là cái tên “Thành phố ngàn hoa” mới mẻ và lạ lẫm. Khúc nhạc hòa tấu của entry này  gợi cho anh lời ca quen thuộc: “Ai lên xứ hoa đào, đừng quên mang về một nhành hoa…”.

Nhưng nói hoa anh đào thì có thể nhầm là hoa anh đào bên Nhật Bản, phải nói đầy đủ tên của loài hoa của vùng cao Lâm Viên này: Mai anh đào!

Theo lời những người bạn làm vườn thì mai anh đào là loài hoa bản địa, sống ở vùng rừng núi quanh Đà Lạt. Vào năm 1935 mai anh đào được chính quyền thành phố đem trồng dọc con dốc từ khu Hòa Bình xuống cầu Ông Đạo và ở rạp chiếu bóng Ngọc Lan. Đặc điểm loại cây hoa này là thân có dáng đào mận nhưng hoa thuộc loại hoa đơn 5 cánh giống hoa mai, vì “vừa mai vừa đào” nên được gọi là mai anh đào.

Bên cạnh mai anh đào, thành phố Đà Lạt còn có loài hoa anh đào từ Nhật Bản đem sang từ năm 1964 và đào Nhật Tân (Hà Nội) được ông Mười Lời mang về và lai tạo với giống đào địa phương. Thao nghĩ  “màu hoa đào như môi hồng người mình yêu ” trong bài hát “Ai lên xứ hoa đào” của Hoàng Nguyên là sắc màu của mai anh đào và anh đào Nhật Bản.
 

Hoa anh đào nở sớm ở một công viên ngoại ô thủ đô Tokyo

Mai anh đào - "vừa đào vừa mai"

Thao rẽ xuống đường Hồ Tùng Mậu, đây là con đường dành riêng cho mai anh đào. Cả một dãy dài thắm sắc hồng tím nhạt làm ấm trời đông xứ lạnh. Anh sung sướng nhìn ngắm hoa đào như thể đang thả hồn trong cái thế giới của Đà Lạt xưa, Đà Lạt của mộng mơ bảng lảng trong ký ức. Đà Lạt ban sơ. Đà Lạt của mai anh đào thuần khiết chứ không phải Đà Lạt mimoza, Đà Lạt phượng tím, phượng vàng và hoa ban gì khác sau này. Xen trong dãy hoa mai anh đào cũng có vài cây hoa ban, nhưng ở dốc phố này, mai anh đào kiêu hãnh vươn những cành hồng phai che khuất. Con phố như được viền hai bên bởi sắc hồng phai kiều diễm. Hàng cây mai anh đào theo con dốc xuôi xuống hồ Xuân Hương để gặp những cây mai anh đào mọc ven hồ. Ở đây mai anh đào mới thật sự phô diễn vẻ thướt tha và duyên dáng của nàng. Có cô nàng nghiêng mình la đà soi bóng nước khiến cho những chàng khách du đa cảm đâm ra lo sợ nàng sẽ rơi xuống mặt nước phẳng lặng của hồ Xuân Hương.

Thao còn nhớ ngày đầu tiên anh phải lòng mai anh đào. Cũng đã thật lâu rồi, hồi Thao mới lên Đà Lạt dạy Mỹ thuật trong một trường trung học. Đó là một buổi sáng cuối đông ướt lạnh, cái lạnh đủ để người dân phố núi ẩn mình trong áo dạ và khăn len. Thao đang chậm bước trong phòng học vừa để mắt nhìn đám học trò trong một buổi thi học kỳ vừa nhìn mông lung ra cửa lớp. Phòng học ở lầu 2, ở đây qua những ô của khung cửa chớp anh thấy được nền trời xám nhạt và sắc xanh của những cành lá. Đó cũng là cách thư giãn của anh sau những phút nghiêm nghị giám thị đám học trò. Cứ như thế, lặp đi lặp lại cho đến gần cuối buổi thi. Bỗng Thao dừng bước sững sờ: trong um tùm xanh cành lá, một sắc hồng phai pha tím nhạt thập thò góc khung cửa sổ. Cả một vùng không gian khô khốc và lạnh lẽo của phòng thi bừng sáng và ấm áp hẳn lên. Tuy chưa biết tên hoa em là gì nhưng không hiểu sao, Thao tin rằng mùa đông Đà Lạt đã thật sự khép lại rồi và anh vừa có một người bạn thiết.

Em là “mai anh đào”.

Anh đào, cái tên đã thấp thoáng ẩn hiện trong lòng Thao từ những ngày ở miền xuôi .

Ai lên xứ hoa đào

Đừng quên mang về một nhành hoa

Cho tôi bớt mơ mộng

Chiều chiều nhìn mây trôi...xa xôi...

Bây giờ Thao đã gặp em, thật éo le, trong một buổi coi thi khô khan, căng thẳng, Thao là giám thị, em là cô học trò đi trễ, không dám vào lớp, cứ thập thò e thẹn bên ngoài khung cửa sổ, đôi má ửng hồng.

Thao không biết hoa em nghĩ gì trong giây phút ấy, nhưng Thao biết lòng mình đã xao xuyến lắm, từ đây, trên xứ lạnh này đã có một cánh tay dắt anh vào xứ mộng. Những bức tranh của Thao vẽ từ đó hầu như khi nào cũng có bóng hoa mai anh đào.

Cuối năm 2011

Năm nay mai anh đào nở muộn.

Trước Noel nửa tháng Thao đã thấy bên lề con dốc từ khu Hòa Bình xuống cầu Ông Đạo có một cây mai anh đào đơm hoa, lác đác sắc hồng như báo trước một mùa Anh Đào lộng lẫy trong những ngày lễ Giáng Sinh. Thế mà ngờ đâu, sau đó vài ngày, một trận gió lớn và rét đậm tràn về thành phố như bứt hết nụ hoa và làm đông cứng thân cành. Anh đào đứng chơ vơ với thân cành gầy guộc lặng im nhìn Noel, rồi Festival trôi qua. Festival hoa Đà Lạt trôi qua mà thiếu vắng hoa anh đào, quả là “phụ lòng khách du tìm đến thành phố mộng mơ”. Càng buồn hơn, trong hội diễn văn nghệ đêm khai mạc và bế mạc Thao hoài công chờ nghe những bài hát về loài hoa đặc trưng cho xứ anh đào. Thay vào đó chỉ có những ca khúc mới hát về Mimoza, về những loài hoa khác, về thành phố ngàn hoa,...Một chút an ủi trong đêm bế mạc là lúc Thao nghe bài hát “Đưa em tìm động hoa vàng”.

Phải chăng mai anh đào còn dành hương sắc của mình cho những ngày Tết Nhâm Thìn?

Thao mong như thế. Nhưng trong những ngày chờ xuân, bỗng có một sắc hoa như bông tuyết xuất hiện.

Một sáng Chúa Nhật, đi lễ về, chạy xe dọc phố Trần Phú, bỗng thấy cảnh trời xuân Tây Bắc trên thành phố. Hoa ban như ai rắc những miếng bông tuyết trắng trên những cành cây khô, làm nền trời đông bớt phần tẻ nhạt vì vắng bóng hoa anh đào. Tuy không hồng thắm ấm áp như mai anh đào nhưng hoa ban cũng đem lại cho trời Đà Lạt một sắc xuân lạnh, cái lạnh nở hoa. Mùa xuân với hoa ban gợi Thao nhớ mùa xuân trong truyện Kiều:

Cỏ non xanh tận chân trời,

Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.
 

Khi hoa anh đào chưa kịp đến thì hoa ban lặng lẽ cất lời. Cũng là một sự sắp xếp kỳ diệu của thiên nhiên. Ngay lúc này đây, hoa ban đang hiện diện với vẻ yêu kiều của cô gái miền trung du Tây Bắc, đang nở nụ cười hoa trắng với phố núi Tây Nguyên, dù là nụ cười se lạnh. Thao thấy lòng nhẹ vui dù lòng anh vẫn thầm mong thấy Đà Lạt hồng thắm sắc hoa anh đào trên mọi con phố mỗi lúc xuân về và sung sướng được gọi tên thành phố là xứ hoa đào.

Hình như thêm một tuổi cái tâm mình cũng rộng rãi hơn, nhẹ nhàng hơn...Thao chợt thấy ân hận với những ý nghĩ không mấy thân thiện với hoa ban cuối năm trước. Thôi thì dừng xe lặng ngắm hoa ban thay cho lời xin lỗi vậy.

th@nhdalat

9/1/2012

---------------------------

 Entry giáp Tết : "Chưa đến lúc nghĩ đến hoa hồng"

Nguồn trích dẫn (0)

Top of Form

19 Bình luận

Bottom of Form

Dalat, một chiều cuối năm cảm tác

Hồ Tuyền Lâm nhìn từ cồng Thiền viện Trúc Lâm

Nơi đây xứ sương mù

Mưa giăng mờ phố lạnh

Có những chiều hiu quạnh

Đà Lạt nhuộm màu thu.

Đồi Cù

Dưới nắng phai mùa cũ

Đồi Cù trong cõi mơ.

Xin em đi bước nhẹ,

Cỏ đang giấc mộng hờ

 

Nơi đây vườn cổ tích

Còn thấy bóng Lang-Biang

Còn nghe trong tịch mịch,

Tiếng khóc nàng Ka-Lang.*

 Ka Lang'

Còn nghe lá rơi vang,

Dưới tầng sâu đá cổ.

Tiếng chân nai thuở nọ

Dẫm trên nhánh khô vàng...

 

Thấm lạnh chiều cuối năm.

Phố núi mờ sương giăng.

Chợt thấy anh đào nở,

Xuân cũng về đây chăng?

th@nhdalat
(Những bài thơ cũ)

---------------
*Ka-Lang: nhân vật nữ trong "Sự tích LangBiang" dân tộc Chil, Lâm Đồng. Ka Lang là vợ Ha Biang. Do buôn làng bị hạn hán suốt bốn năm liền, Ha Biang đi kiện Trời. Chàng đi từ núi Kon Đó. Đường đi gian nan vất vả, đến núi Găng Reo thì chàng đuối sức gục chết. Tám ngày không có tin về chàng, nóng ruột, nàng Ka Lang đi tìm, thấy xác Biang, nàng khóc thương thảm thiết. Tiếng khóc vang đến tận trời. Trời biết được bèn cho mưa xuống. Nhưng Ka Lang vẫn khóc, khóc mừng làng buôn có nước, khóc thương tiếc chồng. Có con voi đầu đàn cảm động đến che mưa cho hai người. Ka Lang chết, con voi vẫn đứng đó đến ba tháng sau thì chết theo luôn. Nước mắt hòa với nước mưa chảy thành dòng suối. Bà con buôn làng đặt tên là suối Đa Nhim (nghĩa là nước mắt). Núi Kon Đó được đặt tên là LangBiang, còn núi Găng Reo có tên khác là núi Voi. (Lược kể. Nguồn: Dalat du lịch Lâm Đồng)
**Mượn ý Lưu Trọng Lư

Bóng tối của nàng-Thơ th@nhdalat

Có những blog chìm trong đêm đen, bí ẩn, sâu thẳm, tôi đi qua thăm lúc nào cũng thấy day dứt một nỗi gì. Trong bóng tối người nhìn ra sân khấu cuộc đời, nhìn ra thế giới blog muôn màu, người nghĩ chi mà môi cười lặng lẽ? Có những người viết blog rút lui vào bóng tối, an dưỡng thân tâm, để ngày mai trở lại với lòng thanh thản. “Em là vùng tối mà tôi chiêm ngưỡng” là câu thơ tôi chợt nhớ khi nghĩ về họ.

Nàng ngồi một mình trong bóng tối
Rất lâu

Im lặng vây quanh
như một người bạn tri kỷ
Bóng tối vây quanh như thành lũy
che chở nàng, giấu kín nàng,
thật kín.
Trong bóng tối, nàng thỏa thuê gậm nhấm niềm riêng
cho đến tận đáy 


Nàng buông mình trong bóng tối
Thả rơi trong bóng tối mọi nỗi
Vất hết xuống biển đêm
Cho con thuyền nhẹ trôi

Nàng thu mình trong góc tối
nhìn vào cõi lòng mình
mây êm trôi và trời xanh thẳm

Nỗi chán nản mệt mỏi tan nát cùng nàng vào đây lúc chiều tàn
dường như đang tan dần vào bóng tối

Trong an lạc nàng nhẹ nhàng
liếm vết thương khô
Vết thương không còn đau
Nhưng nàng vẫn mải mê liếm
Để cảm nhận vị đắng,
nỗi tê tái rùng mình òa khóc
những giọt nước mắt từ biệt những điều đã cũ.
 
Nàng buông mình trong bóng tối
Bóng tối mịn, êm dịu
và an toàn
như hang động giấu con sói bị thương.
Bóng tối mịn, êm dịu
nâng nàng đứng dậy
Như đóa Quỳnh hương trong đêm khuya khoắc
trong tĩnh lặng và bóng tối

nở hoa.

 

thanhdalat

Mùa Vọng 2011

Bay trên những đồi vàng quỳ

Như đã hẹn hò, những người bạn Dã Quỳ đã lên cao nguyên giữa những ngày nắng lạnh mùa Đông để cùng làm một chuyến phiêu du trên đôi cánh chuồn chuồn thăm những đồi vàng quỳ . Từ sáng sớm, giã từ các khách sạn từ một cánh sao đến ngàn sao, các bạn tập trung trên đỉnh đồi Cù. Chuồn chuồn khởi động máy, tiếng động cơ giòn giã:

-Các bạn lên mau, đừng phụ một buổi sáng nắng đẹp như thế này nhé!

Các cô tíu tít đùn đẩy nhau leo lên trực thăng – một loại máy bay có tên tục là chuồn chuồn sắt. Mấy anh chàng, tóc bồng trong gió dìu đỡ các cô, quá chừng lịch sự.Tiếng cười đùa trong trẻo át đi tiếng động cơ, tiếng cánh quạt đang phành phạch quạt gió. Cỏ đồi Cù lượn sóng như vẫy tay chào tài tử giai nhân từ bốn phương tụ hội.

 

Khi tất cả đã vào trong khoang, chiếc chuồn chuồn sắt nghiêng cánh bốc lên cao, lướt qua rừng thông, lượn một vòng thành phố. Hồ Xuân Hương như một tấm gương lấp lánh và phẳng lặng, đầu và cuối hồ cong lên như nụ cười chào buổi sáng. Đã 6 giờ mà đường phố vẫn thưa người, dăm ba cô gái gánh rau ra chợ, vài ông già đi chậm rãi trên những con đường quanh co lẩn khuất dưới rừng thông, nhiều người khác đang chạy thể dục quanh bờ hồ. Sương mù giăng giăng trên những góc phố, trên những khu vườn.

Khi cánh chuồn bay dọc theo đường vòng Lâm Viên thì nắng đã chan hòa trên phố núi, làm sáng lên vệt màu vàng tươi của con đường hoa Mimosa chạy từ phố núi xuống đường đèo Prenn mới, làm sáng lên những những mảng màu xanh đỏ vàng tím của những khu vườn trồng rau hoa  trông như tấm thảm dệt thổ cẩm. Nhưng nắng lạnh. Trên cao càng lạnh hơn, cái lạnh êm êm. Bằng Lăng kéo dải khăn len tím quấn quanh cổ, mắt lim dim lắng nghe gió lạnh phả vào mặt và làm mái tóc tung bay. Khăn tím, áo tím – màu tím Huế của chiếc áo dài mặc đi thăm phố Hội năm trước - trông nàng thật dịu dàng, đài các như nữ sinh Đồng Khánh năm xưa. Lan nhìn theo những cánh rừng thông bạt ngàn, nàng nghĩ thầm: giá như má còn khỏe cùng mình bay một chuyến như thế này thì hay quá nhỉ! Một thoáng nghĩ về má, mắt Lan rưng rưng. Thủy Tiên tưởng như đang bay trên cây chổi cùn Ba Tư, nàng tiếc là bỏ quên chiếc đũa thần ở ngoài miền Trung, nếu không thì nàng đã có thể làm nhiều trò thú vị, chẳng hạn như, gắp những đám mây trắng nõn kia vào trong máy bay, chia cho mỗi người một nắm. Forget me not (*), đôi má bầu bĩnh, miệng cười tinh nghịch đắm mắt nhìn khoảng trời xanh phía bên trái chàng Kiến Đỏ, khiến chàng ta thỉnh thoảng liếc qua, tưởng nhầm chi đó, hai má đỏ bừng. Chàng Ong Vàng ngồi bên cửa tủm tỉm cười một mình, có lẽ đang đắc chí vì làm xong một bài thơ về hoa quỳ theo hình chiếc trực thăng, có thể đọc xuôi và đọc ngược. Ô kìa, trong máy bay bỗng vang lên tiếng hát, giọng Khánh Hòa nghe là lạ mà thân thương, Ong Vàng quay nhìn, bỗng bâng khuâng bởi đôi mắt cười đang nhìn mình với ánh nhìn trong trẻo.
 

Chuồn chuồn sắt bay theo những cabin cáp treo ra phía Trúc Lâm thiền viện. Cả một vùng mây nước mênh mang hiện ra trước mắt. Mái chùa màu đỏ gạch nổi bật trên màu xanh của núi rừng và hồ lớn, vườn trúc nằm ở một góc khuôn viên chùa, thân trúc thanh mảnh dập dìu với lá trúc nhỏ dài như lá lúa trông thật phiêu diêu khiến khách du tưởng như bay lạc vào cõi bồng lai. Trong những hẻm núi xa khuất, dã quỳ hiện diện như lời mời gọi của đại ngàn.

Từ xa, những dãy đồi nhấp nhô hiện ra với màu vàng rực rỡ. Tinh mắt sẽ nhìn thấy một màn nước từ lưng chừng núi tuôn ra. Prenn! Chuồn chuồn sắt chao nghiêng xuống, lượn vòng quanh mấy lượt.

Cư sĩ Sen quay qua Cúc Vạn Thọ: mụ mi với tui nhảy xuống thác chơi một xí hè! Cúc Vạn Thọ không kém: Ông ngoại nói tiếng ngoài nớ tui không hiểu chi mô!

Đến Suối Vàng, chuồn chuồn sắt đáp xuống một bãi đất trống, cánh quạt quạt gió phành phạch làm cho cả một vùng quỳ vàng nghiêng ngả như một rừng tay đưa bông hoa quỳ lên cao vẫy chào. Vài cánh dã quỳ tả tơi, áo xống bay tung cả lên, nhưng vẻ mặt thì tươi cười trong niềm khoái cảm ngất ngây.

Các cô tỏa đi các ngõ vàng quỳ, hoa bên hoa, nói cười rộn rã. “Như những nàng tiên!”, chuồn chuồn nói trong hơi thở mệt sau một chặng đường dài. Mấy gã đàn ông đứng trên đỉnh đồi nhìn bao quát, tay chỉ tay trỏ. Họ lấy thuốc ra hút, nói về thơ ca và nói về những khát vọng nghệ thuật : họ hẹn với nhau sẽ viết, sẽ vẽ nên những tác phẩm giá trị từ cảm hứng những đồi hoa dã quỳ.

Hình như có một con nai vừa phóng vụt đi trong những bụi hoa quỳ vàng. Đằng xa, trên sườn đồi một bầy ngựa thong thả gặm cỏ mặc cho bươm bướm từng đàn lượn quanh.

 

Bất chợt, chuồn chuồn sắt có cảm giác mềm mại, ấm áp bên vai, một bông hoa lạ từ hải ngoại kéo chàng về phía một bụi quỳ, ở đó những nàng tiên đang vẫy tay gọi .

Chuồn chuồn khởi động máy, bay là là về phía đó. Các cô vây quanh, tay cầm hoa, tay cặp lấy chàng, vuốt ve âu yếm và nói lời cảm ơn đã cho họ một buổi sáng hạnh phúc. Chàng đỏ bừng mặt mũi, nhưng không ai nhận ra màu đỏ ấy trên cái “mặt sắt đen sì”.

 

Hạnh phúc ảo cũng qua mau. Các ông trên đỉnh đồi nói chuyện chán chê về khát vọng, vội quay về với chuồn chuồn. Nắng đã lên cao, hội “bệnh dã quỳ” cũng đã uống đủ thuốc “nuôi” bệnh, tất cả lên trực thăng quay về phố.

Chuồn chuồn bay về chở đầy hoa quỳ. Hoa mọc trong khoang, hoa nở rộ quanh thân. Từ dưới đất nhìn lên tưởng như một bụi hoa quỳ bay phiêu phiêu qua bầu trời trong xanh. Mùi hoa quỳ hăng hắc khiến chuồn chuồn chóng mệt, chàng ách xì mấy lượt. Nhưng chàng cố chịu đựng, không nói gì, sợ làm tan đi những niềm vui tươi trong như nắng thủy tinh của bạn bè. Khi qua hồ Xuân Hương, có lúc cánh chuồn lảo đảo, các cô vô tư cười ré lên, hoa quỳ rơi lả tả như cơn mưa hoa xuống mặt nước hồ mộng, cảnh như trong cõi mơ.

Chuồn chuồn sắt đáp xuống đồi Cù.

Các cô tiên như bầy chim ríu rít bước xuống, bàn chân trần với gót son tung tăng trên cỏ mềm, chỉ còn bông cỏ may lặng lẽ ở lại với chuồn chuồn. Cỏ nói một mình: thôi kệ, họ đi đâu thì đi, mình nằm đây ngắm trời xanh, trò chuyện với bạn dã quỳ cũng đủ vui cho đời cỏ.

Các nàng tiên lại chụp hình cho nhau, dạo bước bên nhau, hẹn hò gặp gỡ trên những trang blog. Không ai biết chuồn chuồn đang nằm ngất lịm trên đồi mộng. Chàng mệt mỏi nằm duỗi dài trên cỏ mượt, trên môi phảng phất một nụ cười .

Nụ cười mãn nguyện của một người đã đem lại niểm vui cho bạn bè .

 “ Rồi mai các nàng tiên lại về hạ giới làm nàng thơ, làm mẹ, làm bà nội, bà ngoại; hoa dã quỳ cũng sắp tàn”. Chuồn chuồn nói một mình. “Như một giấc mơ”.

Một tiếng nói dịu dàng, nhỏ nhẹ từ đâu đó cất lên:

“Nhưng Mai Anh Đào cùng với mùa Xuân đang sửa soạn đến với chúng ta rồi đó anh chuồn ơi!”

Chuồn chuồn hé mắt nhìn, thì ra là cô nàng cỏ may quê mùa vừa nói. 

thanhdalat

03/12/2011

(*)theo một truyền thuyết Thiên Chúa Giáo, ngày nọ, đức Chúa Trời đi ngang qua vườn địa đàng sau khi sáng tạo ra thế giới muôn loài. Người bỗng chú ý đến một bông hoa nhỏ và hỏi nó tên gì. Bông hoa ngượng ngùng thì thầm : "Hic, con sợ rằng con đã quên mất rồi ạ, thưa Chúa" (I am afraid I have forgotten, Lord). Đức Chúa ôn tồn trả lời : "Forget Me Not. Uh, ta sẽ không bao giờ quên con".